Impactstudie JOGG-aanpak

Een gezonde leefomgeving waarin kinderen en jongeren vanzelfsprekend kunnen kiezen voor gezond gedrag. Dat is waar je elke dag hard aan werkt. Maar dat lukt natuurlijk niet alleen. In 2025-2026 heeft VitaValley een landelijke impactstudie uitgevoerd naar de JOGG-aanpak. Met deze studie willen we in kaart brengen wat de impact is van het samenwerken in een JOGG-werknet. De studie zoomt in op de impact die de JOGG-werknetten maken en laat het volgende zien: Sterke lokale werknetten zijn de motor achter structurele verandering. Daarom loont het om te investeren in samenwerking. Hieronder lees je de belangrijkste inzichten uit de impactstudie en delen we hoe je deze in de praktijk kunt gebruiken.

“De hoofdconclusie is dat inzet op samenwerken in een werknet rendeert. De baten-kosten-ratio reflecteert dit met een positieve ratio.”
Impactstudie VitaValley

Wat laat de impactstudie zien?

Lokale werknetten als basis voor een gezondere omgeving

De impactstudie laat zien dat lokale werknetten het fundament vormen van alles wat JOGG doet. Gemeenten, GGD’en, scholen, kinderopvang, sport, welzijn en andere partners werken hierin samen aan een gezonde omgeving voor kinderen en jongeren. Dit netwerk functioneert als een dynamisch ecosysteem waarin organisaties elkaar versterken met producten, diensten, kennis en innovatie.

De kern van de JOGG-aanpak is dus niet een verzameling losse activiteiten, maar het organiseren en versterken van samenwerking. Geen losse projecten, maar een samenhangend geheel dat duurzame verandering mogelijk maakt.

Samenwerken is mooi, maar niet vanzelfsprekend

Wie lokaal samenwerkt, weet: Verschillende domeinen, tijdslijnen en verantwoordelijkheden maken het soms lastig. Zonder structuur of gezamenlijke taal raakt samenwerking versnipperd en kost het veel tijd om af te stemmen.

De impactstudie laat zien dat:

  • Minder volwassen werknetten kansen minder benutten

  • Samenwerking kwetsbaar blijft zonder duidelijke regie

  • De kwaliteit van activiteiten verbetert naarmate het werknet sterker wordt

Sterke werknetten zijn dus geen luxe, maar een randvoorwaarde om écht impact te maken.

Investeren in samenwerking loont

Goed functionerende werknetten zorgen voor efficiëntere samenwerking: partners vinden elkaar sneller, stemmen beter af en realiseren meer in dezelfde tijd. Deze tijdswinst is in de impactstudie omgerekend naar financiële waarde. De uitkomst: elke geïnvesteerde euro in het werknet levert €1,40 op. Samenwerking rendeert dus direct.

Efficiëntie als voorwaarde

Echter, het efficiënter samenwerken is natuurlijk geen doel op zich. Je kunt het zien als een voorwaarde om versnippering te voorkomen. Zonder goede samenwerking kost preventie onnodig veel tijd en energie. De echte waarde zit in wat die samenwerking mogelijk maakt: een rijk en samenhangend aanbod, groter bereik, betere aansluiting bij de leefwereld van kinderen en jongeren én uiteindelijk een gezondere omgeving. Deze baten, in de studie gezien als 'indirecte effecten', zijn uiteindelijk waar we het met elkaar voor doen.

€1,40
Directe effecten werknet

Elke geïnvesteerde euro in het werknet levert 1,40 op aan maatschappelijk waarde

Indirecte impact: waar het echt om draait

De studie laat overtuigend zien dat de indirecte effecten reëel zijn. Deze zijn alleen lastiger te kwantificeren en in een geldwaarde uit te drukken, maar vormen wel de kern van de maatschappelijke waarde. De impactstudie laat zien dat een sterk werknet bijdraagt aan de volgende maatschappelijke opbrengsten:

  • Meer bewustzijn over gezonde leefomgeving

  • Structurele borging van gezondheid in beleid

  • Meer samenhang en kwaliteit in activiteiten

  • Betere aansluiting bij kwetsbare doelgroepen

  • Een omgeving die gezond gedrag ondersteunt

  • Toename mentaal welbevinden

  • Toename collectief menselijk kapitaal

In de studie zijn kwaliteit van leven, minder zorgkosten, minder kosten sociaal domein en jeugdzorg in geldwaarde uitgedrukt. Wanneer zowel de directe als indirecte effecten worden meegenomen, komt de totale maatschappelijke waarde uit op €4,20 per geïnvesteerde euro.

€4,20
Directe + indirecte effecten werknet

De opbrengst per geïnvesteerde euro wanneer we de directe en indirecte effecten bij elkaar optellen.

Resultaten impactstudie blad 1
Resultaten impactstudie blad 2
“De opbrengst is vermoedelijk nog groter dan we nu laten zien. We rekenen voorzichtig, omdat we alleen willen claimen wat we met vertrouwen kunnen onderbouwen.”
Maarten Ploeg
Voorzitter raad van bestuur VitaValley

De impactstudie als waardevolle onderbouwing

De inzichten en uitkomsten uit deze impactstudie zijn een waardevol middel om het gesprek aan te gaan. Het maakt maatschappelijke waarde inzichtelijk en biedt een basis voor gesprekken met belanghebbenden, zoals bestuurders en potentiële werknetpartners, over de impact van de aanpak en hoe deze aansluit bij gezamenlijke doelen. Je kunt de uitkomsten dus gebruiken om je verhaal te onderbouwen.

“Wat een mooie uitkomsten. Hiermee kan ik in gesprek met mijn collega's uit andere domeinen laten zien dat het écht waardevol is om samen op te trekken”
JOGG-beleidsmedewerker

Tips om de resultaten te benutten

  • Laat zien dat investeren in een sterk werknet écht loont. Deel de resultaten met belangrijke partners en bestuurders uit het JOGG-werknet voor het vergroten van draagvlak, betrokkenheid en motivaite. Bijvoorbeeld bij een ambtelijk of JOGG-werknetoverleg via een raadsinformatiebrief of -avond of neem het mee in je verantwoording aan college en raad: denk aan opnemen in monitoring en evaluatie rapport, jaarverslag, factsheet etc.

  • Gebruik de resultaten om nieuwe werknetpartners aan te sluiten.

  • Zet de inzichten in voor het versterken van regionale samenwerking met andere JOGG-gemeenten, regionale partners of eventuele niet JOGG-gemeenten om hen aan te haken bij het werknet.

  • Kijk per partner en professional in het JOGG-werkent hoe en waar ze de uitkomsten kunnen gebruiken en geef dit mee. Welke elementen uit de impactstudie passen bij welke context en met welk doel? Denk hierbij aan het overtuigen en motiveren van nieuwe partners en extra draagvlak en eigenaarschap bij bestaande partners. Benadruk het belang van het gesprek over de resultaten.

  • Maak gebruik van je eigen lokale voorbeelden waaruit blijkt dat jullie efficiënter samenwerken en dus meer bereiken. Bijvoorbeeld:

    ''In Weert zien we al jaren dat het jeugdzorggebruik stabiel blijft. Dat is geen toeval - er gaat echt iets goed in de samenwerking rond gezond opgroeien'.''

    ''In Elburg leidt samenwerking tot tastbare verandering in de leefomgeving waar de nieuwe pumptrack niet alleen bewegen stimuleert, maar waar ook door de aanleg van een watertappunt waterdrinken genormaliseerd wordt.''

  • De resultaten van deze impactstudie onderschrijven het belang van een goed ingerichte basisinfrastructuur zoals in het AZWA gevraagd. Goede verbinding en samenwerking met partners uit het werknet dragen bij aan een sterke basisinfrastructuur. Benut de resultaten uit het de impactstudie om de basisinfractructuur die gevraagd wordt vanuit het AZWA te versterken.

Rapportage en FAQ

Hieronder vind je een praktische factsheet van de impactstudie en de management samenvatting van het rapport waarin je de belangrijkste resultaten nog eens terugleest. Daarnaast vind je een FAQ die de meestgestelde vragen over de studie beantwoord.

Factsheet Impactstudie JOGG-aanpak

Ontdek wat lokale samenwerking écht oplevert

FAQ Impactstudie

In deze FAQ worden de meestgestelde vragen met betrekking tot de impactstudie beantwoord.

Management samenvatting rapportage VitaValley

Hier vind je de managementsamenvatting van de rapportage.

Praktijkvoorbeelden

  • Hoe het Gelderse Elburg bewegen en water drinken vanzelfsprekend maakt

    In Elburg hoef je kinderen niet te vertellen dat bewegen en water drinken gezond is. Je ziet het gebeuren. Op een pumptrackbaan waar het nooit stil is. Bij een watertappunt waar bidons vanzelf worden gevuld. Dit voorbeeld laat zien hoe JOGG-Elburg gezonde keuzes zichtbaar, bereikbaar en logisch maakt door aan te sluiten op het dagelijks leven van kinderen. Benieuwd wat jij hiervan kunt toepassen in jouw gemeente? Lees verder.

    Praktijkvoorbeeld
    Voeding
    Bewegen
    Draagvlak en eigenaarschap
    Primair onderwijs
  • Bekijk alle praktijkvoorbeelden

Wil je meer weten over de impact van de JOGG-aanpak?

Jordi van Opzeeland
Manager expertise
jordi.vanopzeeland@jogg.nl