Voeding in gemeentelijk beleid
Werk met lokaal beleid, regelgeving en financiering aan een gezondere voedselomgeving.
Wat we eten, lijkt een individuele keuze. Maar wie beter kijkt, ziet iets anders. Onze voedselomgeving duwt, verleidt, en stuurt, vaak richting ongezond. Dat is geen toeval, dat is het systeem. JOGG wil dat systeem kantelen. Richting een samenleving waarin de gezonde keuze de makkelijke keuze is, in alle omgevingen waar kinderen en jongeren komen. Dat vraagt een structurele verandering van de voedselomgeving. Met gemeenten in de regie, samen met scholen, sport, kinderopvang, bedrijfsleven en maatschappelijke partners.
In vrijwel alle publieke omgevingen - van supermarkten en schoolkantines tot zwembaden en dagjes uit - is ongezond aanbod in overvloed aanwezig. Deze constante verleiding beïnvloedt voedingskeuzes zowel direct, waar eten fysiek beschikbaar is, én indirect, via reclame en social media. Daardoor is gezond kiezen in veel situaties bijna onmogelijk.
Gezonde voeding is essentieel voor de groei, ontwikkeling en gezondheid van kinderen. Maar of kinderen die voedingsstoffen ook daadwerkelijk binnenkrijgen, hangt sterk af van de voedselomgeving waarin zij dagelijks keuzes maken. Een omgeving die rijk is aan producten uit de Schijf van Vijf helpt kinderen automatisch meer voedingsstoffen binnen te krijgen en verkleint de kans op ziekten zoals diabetes type 2, hart‑ en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker (Voedingscentrum).
Als gezonde producten zichtbaar, betaalbaar en aantrekkelijk aanwezig zijn, wordt gezond eten een vanzelfsprekende keuze. Daarom is een gezonde voedselomgeving een van de krachtigste hefbomen voor betere gezondheid op de korte én lange termijn — en voor het voorkomen van gezondheidsproblemen die later in het leven ontstaan.
Onze visie
JOGG streeft naar een samenleving waarin de gezonde keuze de makkelijke en vanzelfsprekende keuze is in alle omgevingen waar kinderen en jongeren komen. Dat vraagt om structurele verandering in de inrichting van onze leefomgeving: geen tijdelijke oplossingen, maar een langdurige transitie die gezondheid ondersteunt in het dagelijks leven.
Ambitie
We werken aan duurzame verbetering van de voedselomgeving, zodat kinderen en jongeren vanzelf gezonder kunnen eten en op de lange termijn meer groente en fruit eten.
Gezonde voedselomgeving: het vergroten van het aandeel gezonde keuzes in publieke eetomgevingen: van kinderopvang, school, sport-, buurt- en vrije tijdsomgevingen tot de eigen werkomgeving in het gemeentehuis.
Voedselbeleid: het versterken van gemeentelijk beleid, regelgeving, vergunningen en aanbestedingen om ongezond aanbod en reclame te beperken.
Samenwerkingen: het vergroten van gezond aanbod via coalities en publiek-private-samenwerkingen, zoals met Gezonde Kinderopvang, Gezonde Basisschool van de Toekomst, supermarkten, horeca, sportverenigingen en cateraars.
Onze ambitie sluit aan bij de ambities van de Samenwerkende Gezondheidsfondsen en de Samenhangende Preventiestrategie.
De voedselomgeving omvat alles wat bepaalt wat kinderen en jongeren dagelijks eten en drinken. Dit heeft betrekking op de fysieke, sociale, economische, digitale en beleidsmatige context waarin eten en drinken wordt aangeboden, gepromoot en genormaliseerd (Voedingscentrum, 2023). Het gaat niet alleen om het voedselaanbod dat kinderen en jongeren overal tegenkomen, maar ook om marketing, prijs, presentatie en sociale normen die hun keuzes beïnvloeden. Ook ouders en verzorgers spelen een belangrijke rol.
We werken nauw samen met het Voedingscentrum, onze kennispartner en expert op het gebied van gezonde, duurzame en veilige voeding. We gaan uit van hun richtlijnen, zoals de Schijf van Vijf. Gezamenlijk ondersteunen we partijen door heel Nederland bij het toepassen van de Richtlijn Eetomgevingen en het Aanbestedingsadvies voor gezonde, duurzame catering. Via een continue uitwisseling van praktijkervaring en kennis zorgen we samen voor consistente, onderbouwde en praktische ondersteuning aan gemeenten.
Om effectief in te zetten op gezonde voeding in de gemeente werk je aan gezonder voedingsaanbod in verschillende omgevingen, leg je dit vast in beleid en werk je samen met lokale partners.
Werk met lokaal beleid, regelgeving en financiering aan een gezondere voedselomgeving.
- Volgt - Gezonder voedingsaanbod van de kinderopvang tot het eigen gemeentehuis.
Werk samen met voedselaanbieders, zoals cateraars en supermarkten.