• 13 maart 2026

Van pionieren naar verankeren: 10 jaar Gezonde Basisschool van de Toekomst

Tien jaar geleden begon in Limburg een gedurfd experiment: hoe ziet een schooldag eruit als gezonde voeding, extra bewegen én ontspanning vaste onderdelen worden van het rooster? De Gezonde Basisschool van de Toekomst (GBT) groeide sindsdien uit tot een bewezen formule en maakt een duidelijke beweging richting duurzame landelijke uitrol. Wil jij weten wat deze lessen betekenen voor jouw gemeente en hoe je GBT kunt inzetten binnen jouw lokale JOGG‑aanpak? Lees het hele verhaal en ontdek wat jij morgen al kunt doen.

Lessen uit tien jaar GBT

Tijdens de viering begeleidde JOGG‑ambassadeur Juvat Westendorp als dagvoorzitter het programma met zichtbaar enthousiasme en energie. Hij verbond de verschillende inzichten, ervaringen en praktijkvoorbeelden tot één inspirerende terugblik.

“Als er op school alleen hagelslag wordt gegeten, en dan kom je aan met falafel en zeewier: dan gaat de fik in de school,” vertelt Marc Hendriks, kwartiermaker GBT, met een knipoog. In een terugblik deelt hij de belangrijkste inzichten uit een decennium werken aan gezondere schooldagen.

De maatschappelijke context versnelde de formule: kansenongelijkheid, armoede, overgewicht en stijgende zorgkosten maakten de noodzaak groter dan ooit. Steeds meer scholen zagen wat GBT opleverde en dat leidde tot groeiende vraag.

In Limburg doen inmiddels 37 basisscholen mee met GBT. Daarnaast zetten in de rest van het land, van Utrecht tot Goes en IJsselland, al ruim 50 scholen stappen richting implementatie. De beweging groeit dus snel, zowel regionaal als landelijk.

Hoe die beweging er lokaal uitziet, verschilt per gemeente. Zo laat Utrecht zien hoe je GBT kunt verbinden aan brede schoolontwikkeling en lokale samenwerking, terwijl Venlo laat zien hoe je GBT duurzaam kunt borgen, daar is het inmiddels een vast onderdeel van de gemeentelijke begroting.

Maatwerk als kracht

Flexibiliteit is de grootste succesfactor. Scholen vullen de formule in op een manier die past bij hun eigen situatie. De basis blijft altijd hetzelfde:

  • elke schooldag een gezonde lunch en een gezond tussendoortje

  • elke schooldag minimaal één uur bewegen

Hoe scholen dat precies doen, bijvoorbeeld met extra beweegaanbod, bewegend leren of een combinatie, verschilt per locatie. Die ruimte voor maatwerk vergroot het eigenaarschap én het effect.

GBT sluit aan bij de Gezonde School‑thema’s Voeding en Bewegen & Sport, en is daarmee een waardevolle uitbreiding voor scholen die hier al mee werken.

Ondersteund door JOGG

De afgelopen jaren werd het steeds belangrijker om de energie, kennis en ervaring duurzaam te borgen. Dat gebeurt nu door ondersteuning van JOGG bij Stichting GBT, gedragen door een brede GB-coalitie.
Logisch, want JOGG:

  • verbindt onderwijs, zorg, sport en welzijn;

  • bouwt lokale coalities waarin GBT kan landen;

  • heeft het netwerk om de formule breder en blijvend uit te rollen.

Voor JOGG‑teams betekent dit dat GBT geen losstaand project is, maar een versterking van wat lokaal al gebeurt: samen met scholen en partners als de Gezonde School werken aan een omgeving waarin kinderen gezond kunnen opgroeien.

Praktijkvoorbeeld Venlo: Gezonde Basisschool nu vast onderdeel van de gemeentelijke begroting

Blik vooruit

Volgens Hendriks ligt de ambitie voor de komende tien jaar helder: “Iedere school gun je gezonde lunches, meer bewegen, ontspanning én kinderen leren gezonde keuzes te maken. Het liefst samen met lokale ondernemers en producten uit de regio, uit de Schijf van Vijf.”

JOGG en de GBT‑ontwikkeling worden ondersteund door een brede coalitie van partners: het Voedingscentrum, Kenniscentrum Sport & Bewegen, Jeugdfonds Sport & Cultuur en Universiteit Maastricht.

Aan de slag

Spoor je werknet aan en start met de Gezonde Basisschool van de Toekomst - en zie hoe kinderen beter rekenen, pestgedrag afneemt en elk kind gelijke kansen krijgt.