Hoe 30 organisaties in Almere samenwerken voor een gezonde toekomst van kinderen

Uitdaging van de gemeente

Om een leefomgeving te creëren waarin gezonde keuzes voor kinderen en jongeren eenvoudig en aantrekkelijk zijn is samenwerking met verschillende mensen en organisaties nodig. JOGG-regisseur Renate zag echter dat verschillende partijen niet genoeg betrokken zijn bij hun gemeenschappelijke doel. Ze bekeek wat nodig was en wat zou passen bij de mentaliteit van Almere en de verschillende organisaties.
Een ondertekend Pact met belanghebbende partners bleek een goede oplossing.

Pact als bindmiddel van partijen

Vanaf het begin werd er door JOGG-regisseur Renate ingezet op het opbouwen van persoonlijke relaties. Inmiddels is het netwerk doorgegroeid tot een verbindend platform. Naast inzetten met de aanpak op een gezondere omgeving, zijn partners in dit werknet ook betrokken bij de KnGG-aanpak en het ondersteunen van kinderen met overgewicht en obesitas.

Renate: “Een Pact ontstaat niet zomaar en is ook niet wat in elke gemeente werkt. Het past bij Almere, maar vraagt wel wat van de regisseur. Je inleven en inlezen in de doelen van de andere organisatie is echt essentieel. Ik heb veel geïnvesteerd in persoonlijke relaties. Ik heb mij verdiept in elke organisatie, vele, gesprekken gevoerd en doorgevraagd naar de doelen van de organisatie en ieders persoonlijke drive. Een persoonlijke drive helpt bijdragen aan een goede samenwerking. ”

Obstakels en oplossingen onderweg

Renate: “De weg naar vruchtbare samenwerking verloopt echter niet zonder obstakels. Eén van de belangrijkste uitdagingen was het gevoel van concurrentie tussen organisaties Daarnaast speelden organisatorische en financiële belangen een rol, die het gezamenlijke doel soms in de weg stonden. Focus op het gezamenlijke doel – een gezonde omgeving voor alle kinderen en passend aanbod voor kinderen en gezinnen die meer nodig hebben – en het benutten van ieders kennis en expertise was de motivatie voor partijen om mee te doen.

Van tegengestelde doelen naar het bundelen van krachtbundeling

Een goed voorbeeld van het verbinden van tegengestelde belangen is de samenwerking tussen de welzijnsorganisaties en de buurtsportcoaches in Almere. Voor het Pact was er soms sprake van concurrentie en een overlappend aanbod van activiteiten. Nu versterken de partijen elkaar. Ze organiseren nu samen activiteiten voor de jeugd. Ze versterken ze elkaar waardoor het aanbod beter aansluit bij de behoeften van de wijken. Tijd van mensen en financiële middelen worden zo efficiënter ingezet.

Betrokken werknet

De partijen JGZ Almere, gemeente, huisartsengroepen (REHA), Welzijnsorganisatie De Schoor Aeres Hogeschool, Gezonde School, voetbalclub Almere City FC, GGD Flevoland, Schoolbesturen, Jeugdfonds Sport en Cultuur Almere, kinderopvangkoepel Kidak, Simpl.Food, Stichting Stad & Natuur, Talent in Opleiding, De Kinderfysio's, Nutricentrum, Accare,Humanitas, MEE Samen, Vrijwilligersorganisatie VMCA,  DeKinderkliniek hebben zich verbonden aan dit Pact. In de loop van de jaren laten sommige partners zich als groep vertegenwoordigen.  Samen werken ze aan een omgeving waarin kinderen gezond kunnen opgroeien.

Rol JOGG-regisseur

JOGG-regisseur Renate, werkzaam bij GGD Flevoland, speelt in Almere een centrale rol in het succes van het pact. Met jarenlange ervaring en een sterke persoonlijke drive, zorgt zij ervoor dat de samenwerking blijft draaien en partijen betrokken blijven. Dit doet zij samen met haar collega Robin, die eind 2022 aanhaakte bij het Pact en met wie ze een duo-rol vervult. Door veel persoonlijk contact, echt luisteren, regelmatig bijeenkomsten te organiseren en over successen te communiceren lukt het hun iedereen te blijven binden. Renate beschouwt haar werk niet alleen als een baan, maar als een passie. Renate: “Ik probeer een steentje bij te dragen aan een gezond leven van de jeugd in Almere. Er wonen ruim 229.000 (2025) mensen in de snelgroeiende stad Almere, waarvan bijna 69.000 kinderen en jongeren in de leeftijd 0-25 jaar “.

Monitoring & evaluatie

Naast de persoonlijke aandacht voor de Pact-partners en het organiseren van bijeenkomsten, is ook de monitoringscyclus een belangrijk onderdeel van het Pact. Deze geeft namelijk niet alleen inzicht in hoe het ervoor staat – het helpt partners ook om ieder jaar weer concrete SMART-doelen te stellen. ‘Zo hebben partners handvatten om van hun intentie ‘bijdragen aan een gezonde jeugd’, de vertaalslag te maken naar wat dat betekent voor hun werkzaamheden dat jaar,’ vertelt Robin. ‘Sommige partners stellen samen hun SMART-doelen op, en daar zijn we heel blij mee. Vaak hangt het succes van je acties af van samenwerking met anderen, dus hoe mooi is het als je daar vooraf al over nadenkt en daarmee de kans op het gewenste resultaat nog groter maakt!’

De SMART-doelen verwerkt Robin ieder jaar in een vernieuwde versie van het Pact, een openbaar beschikbaar uitvoeringsdocument in de vorm van een interactieve PDF. Zo kunnen alle Pact-partners én externen duidelijk zien wat er komend jaar op de planning staat. De monitoring ligt bij GGD Flevoland. Deze ontwikkelde Robin in 2022/2023 in samenwerking met Renate, een onderzoeker uit hun team én met een aantal Pact-partners. Alle partners weten inmiddels precies wat er van hen verwacht wordt – zoals het invullen van een vragenlijst, het deelnemen aan de interactieve evaluatiebijeenkomst en het opstellen van de jaarlijkse SMART-doelen. ‘Bijna alle partners – maar liefst 26 van de 30 in 2025 – vullen de vragenlijst trouw in en daar zijn we best wel trots op. Zeker aangezien invullen aardig wat tijd in beslag neemt. Ik denk dat het helpt dat ze een rol hadden bij het opzetten van de monitoring. Ook luisteren we ieder jaar goed als ze feedback hebben op de vragenlijst en daar ook daadwerkelijk iets mee doen. Het jaar daarna passen we vaak een aantal dingen aan zodat het beter aansluit bij de realiteit en ontwikkelingen die er zijn.’

Aan het eind van het jaar kijken de Pact-partners samen terug tijdens de evaluatiebijeenkomst. Aan de hand van de uitkomsten van de vragenlijst waar Robin de partners in meeneemt, bespreken ze samen de focus die het komende jaar nodig is om de aanpak nóg effectiever te maken. Ze gaan naar huis met nieuwe inzichten, en verse input voor hun SMART-doelen van het komende jaar.

Kortom: transparant, gezamenlijk en altijd gericht op beter.

Tips voor andere gemeenten

• Investeer in mensen, niet in mails. Bouw echte relaties op, van uitvoerders tot bestuurders. Persoonlijk contact is meer begrip en meer actie.

• Ken elkaars doelen. Breng partners bij elkaar, luister naar hun ambities en koppel die slim aan het gezamenlijke doel. Een werknetanalyse helpt om overlap te vinden én om richting te bepalen.

• Organiseer regelmatig overleg. Houd het ritme erin: netwerkbijeenkomsten voor inspiratie, werkgroepen voor het echte werk. Bespreek successen én knelpunten, open en eerlijk.

• Blijf zichtbaar communiceren. Met nieuwsbrieven, themabijeenkomsten en persmomenten houd je iedereen aangehaakt. En ja: zichtbaarheid trekt nieuwe partners aan.

• Vier successen. Een pact ondertekenen? Maak er een moment van. Het versterkt het ‘we-gevoel’ en laat zien dat samenwerken loont.

• Werk met SMART-doelen. Vraag partners jaarlijks om concrete, haalbare doelen die passen bij het gezamenlijke plan. Zo blijft iedereen scherp.

• Blijf evalueren. Monitor, leer en stuur bij. Wat werkt, schaal je op. Wat stroef loopt, pas je aan. Gebruik hierbij de tools van Monitoring & Evaluatie (M&E)

Aan de slag

Ook aan de slag met het creëren van gedeeld eigenaarschap, monitoring & evaluatie en werken met een werknet? Check ons stappenplan of volg een van onze trainingen.